Hakkımızda
Merakı yeniden düşünenlerin hikâyesi
CosmoVerse, 8–14 yaş çocuklar için merak ve bilimi tek bir yolculukta birleştiren keşif uygulamasıdır. Her keşifte bir ayet, bir bilimsel gerçek ve bir bilim insanının hikâyesi aynı sayfada buluşur. Bu sayfada neden bu işi yaptığımızı, hangi bilimsel dayanaklara yaslandığımızı ve içerikleri nasıl hazırladığımızı anlatıyoruz.
Misyonumuz
Çocuğun bilgiyi ezberlemesini değil; sormasını istiyoruz.
Bir çocuk “neden?” diye sorduğunda dünya biraz daha büyür. CosmoVerse'ü, o sorunun bir ekranın içinde kaybolmaması için yaptık. Uygulamada çocuğunuz bilgiyi ezberlemez; sorar, arar, dokunur, keşfeder. Her keşifte bir ayet, bir bilimsel gerçek ve bir bilim insanının hikâyesi aynı sayfada buluşur — inanç ile bilimi aynı merakın iki dili olarak tanısın diye.
Günde tek bir keşif sunuyoruz ve keşif bitince uygulama biter. Sonsuz kaydırma yok, reklam yok, dikkat dağıtan hiçbir şey yok. Amacımız çocuğun soruyu bitirmesi değil, sormayı öğrenmesidir; bu yüzden her keşfin sonunda cevap değil, yeni bir soru bırakırız.
Neden geliştirdik?
Ekran zaten hayatımızda. Biz içine bir soru koyuyoruz.
Çocuklar ekranla büyüyor; bu bir kusur değil, bir gerçek. Verilerin işaret ettiği tabloya bakınca, ekranın içine merak koymanın neden önemli olduğunu gördük.
Günün dörtte biri ekranda
Türkiye'de 6–13 yaş çocuklar günde ortalama 6,4 saatini ekran karşısında geçiriyor. [1]
Çocuk, iki yıl, MRI
ABD'de yaklaşık 10.000 çocuğu izleyen ABCD çalışmasında yüksek ekran maruziyeti, hafıza, dikkat ve dürtü kontrolüyle ilişkili beyin bölgelerindeki incelmeyle ilişkilendirildi. Bu bir korelasyon bulgusudur. [2]
Bilgi akıp geçiyor
Ekranda geçen sürenin çoğunda ne yeni bir şey öğreniliyor ne de bir soru soruluyor. Oysa merak eden çocuk daha iyi öğrenir ve hatırlar. [3]
Bilimsel dayanak
Neden böyle çalışıyor? Araştırmalar ne diyor?
CosmoVerse'ün tasarım kararları aşağıdaki araştırma bulgularına yaslanır. Her başlıkta ilgili kaynağın numarası verilmiştir; tam künyeler sayfa sonundaki Kaynakça'dadır.
Merak, hafızanın kapısını açar
İnsanlar bir sorunun cevabını gerçekten merak ettiklerinde beyin ödül devresi ve hipokampus birlikte devreye girer; o anda öğrenilenler — hatta o sırada karşılaşılan ilgisiz ayrıntılar bile — daha iyi hatırlanır. [3][4] Merak, bilinen ile bilinmek istenen arasındaki bir “bilgi boşluğu”ndan doğar; iyi bir soru bu boşluğu açar. [5]
Bu yüzden CosmoVerse bilgiyle değil, soruyla başlar.
Çocuklar sorarak öğrenir
Soru sormak, çocukların dünyayı anlamak için kullandığı en doğal ve etkili bilgi edinme mekanizmasıdır; bu beceri, çevrenin sorulara verdiği karşılıkla gelişir. [6][7]
Uygulamada çocuk kendi sorusunu sorabilir; her keşif yeni bir soruyla biter.
Sorgulayarak öğrenmek kalıcıdır
Öğrencinin tahmin ettiği, denediği ve gördüğünü açıkladığı sorgulamaya dayalı fen öğretimi, özellikle rehberlikle birleştiğinde kavramsal öğrenmeyi artırır. [8][9]
Animasyon → bilimsel açıklama → gerçek deney videosu akışı bu döngüyü taşır.
Günde biraz, her gün
Zamana yayılmış tekrar, aynı süreyi tek seferde harcamaktan daha kalıcı öğrenme sağlar. [10] Günlük tekrarlanan basit davranışlar birkaç ay içinde otomatik alışkanlığa dönüşür; ara sıra atlanan günler süreci bozmaz. [11]
Günde tek keşif, on dakika; sonra biter.
Bilim insanının hikâyesi motive eder
Büyük bilim insanlarının zorluklarla nasıl baş ettiğini öğrenen öğrencilerin fen motivasyonu ve başarısı, yalnızca başarılarını öğrenenlere göre arttı. [12]
El-Harezmî'den Abdüs Selam'a; her keşifte bir bilim insanı bilgi kartı.
Ekranın içeriği ve ebeveynin eşliği önemli
Erken çocuklukta yüksek ekran kullanımı, dil ve gelişim göstergeleriyle olumsuz yönde ilişkilendirilmiştir. [13][14] Ebeveynin medya kullanımına eşlik etmesi ve birlikte konuşması ise koruyucu bir yaklaşımdır. [15]
Reklamsız, sonlu içerik; ebeveyn paneli ve sofrada devam eden sorular.
Yaklaşımımız
Sor. Keşfet. Öğren. Sonra yeniden sor.
Sor
Çocuk o günün keşfini açar ya da aklına takılan kendi sorusunu sorar. Yolculuk her zaman bir soruyla başlar.
Keşfet
İlgili ayeti, bilimsel gerçeği ve bir bilim insanının hikâyesini bir arada keşfeder: animasyon, açıklama, gerçek deney videosu.
Öğren
Öğrendiği şey yeni bir soru doğurur. Ertesi gün yolculuk, kaldığı yerden yeni bir keşifle sürer; keşif haritası açılır, rozetler gelir.
İçerik inceleme süreci
Kaynağı olmayan bilgi uygulamaya girmez.
Her modül üç ayrı gözden geçirmeden geçer. Bir hata görürseniz cosmoverseofficialapp@gmail.com adresine yazın; düzeltir ve teşekkür ederiz.
Bilimsel doğruluk
Bilimsel gerçekler güncel literatüre dayandırılır; sayı ve iddialar kaynağıyla birlikte tutulur.
Danışman kadrosu yayın öncesi eklenecektir.
Dinî hassasiyet
Ayet bağlamları meal ve tefsir kaynaklarına dayandırılır; bilimle ilişkilendirme ölçülü ve saygılı tutulur.
Danışman kadrosu yayın öncesi eklenecektir.
Yaş uygunluğu
Dil, görsel yoğunluk ve süre 8–14 yaş için dengelenir; daha küçük yaşlar için ebeveyn eşliği önerilir.
Danışman kadrosu yayın öncesi eklenecektir.
Değerlerimiz
Bilgi kadar karakter de gelişsin
Mottomuz · Fil Suresi (105)
“In our faith, a single divine command is enough for birds to bring down elephants.”
“Until we meet on the Day of Reckoning, as decreed by the Almighty.”
Bu iki cümle Fil Suresi'nde anlatılan Ebabil kuşlarına ve Hesap Günü'ne işaret eder: en küçük olan bile Allah'ın emriyle en büyük olanı alt edebilir — ve her keşif, sonunda O'na döneceğimizi hatırlatır. CosmoVerse'te her çocuk o küçük kuştur. Kur'an referansları →
Ekip
Kâşifleri yetiştiren ekip
Ekip ve danışman kadrosu yayın öncesinde eklenecektir.
Kaynakça
Dayandığımız araştırmalar
Numaralar sayfadaki köşeli parantezli atıflara karşılık gelir. DOI bağlantıları yayıncı sayfasına gider.
- T.C. Sağlık Bakanlığı Bakan Yardımcısı Dr. Şuayip Birinci — RTÜK İletişim Dergisi, 2025 (Türkiye'de 6–13 yaş çocukların günde ortalama 6,4 saat ekran karşısında geçirdiğine ilişkin açıklama).Kaynak, ürün tanıtım metninde belirtilen açıklamadır; yayın öncesi dergi sayısı/URL eklenmelidir.
- Paulus, M. P., Squeglia, L. M., Bagot, K., et al. (2019). Screen media activity and brain structure in youth: Evidence for diverse structural correlation networks from the ABCD study. NeuroImage, 185, 140–153. https://doi.org/10.1016/j.neuroimage.2018.10.040ABCD çalışmasında (≈10.000 çocuk) ekran medyası kullanımı ile beyin yapısındaki farklılıklar arasında ilişki (korelasyon) bulundu; nedensellik iddiası taşımaz.
- Gruber, M. J., Gelman, B. D., & Ranganath, C. (2014). States of curiosity modulate hippocampus-dependent learning via the dopaminergic circuit. Neuron, 84(2), 486–496. https://doi.org/10.1016/j.neuron.2014.08.060Merak durumundayken öğrenilen bilgiler — ve o sırada karşılaşılan ilgisiz bilgiler bile — daha iyi hatırlanır; merak, ödül devresini ve hipokampusu harekete geçirir.
- Kang, M. J., Hsu, M., Krajbich, I. M., et al. (2009). The wick in the candle of learning: Epistemic curiosity activates reward circuitry and enhances memory. Psychological Science, 20(8), 963–973. https://doi.org/10.1111/j.1467-9280.2009.02402.xBir sorunun cevabını merak etmek ödül devrelerini etkinleştirir ve cevabın hatırlanmasını artırır.
- Loewenstein, G. (1994). The psychology of curiosity: A review and reinterpretation. Psychological Bulletin, 116(1), 75–98. https://doi.org/10.1037/0033-2909.116.1.75Merak, bilinen ile bilinmek istenen arasındaki “bilgi boşluğu”ndan doğar; iyi bir soru bu boşluğu açar.
- Chouinard, M. M. (2007). Children's questions: A mechanism for cognitive development. Monographs of the Society for Research in Child Development, 72(1), 1–112. https://doi.org/10.1111/j.1540-5834.2007.00412.xÇocukların soru sorması, dünyayı anlamak için kullandıkları etkili ve doğal bir bilgi edinme mekanizmasıdır.
- Ronfard, S., Zambrana, I. M., Hermansen, T. K., & Kelemen, D. (2018). Question-asking in childhood: A review of the literature and a framework for understanding its development. Developmental Review, 49, 101–120. https://doi.org/10.1016/j.dr.2018.05.002Soru sorma becerisi çocuklukta gelişir ve çevrenin sorulara verdiği yanıtlarla beslenir.
- Furtak, E. M., Seidel, T., Iverson, H., & Briggs, D. C. (2012). Experimental and quasi-experimental studies of inquiry-based science teaching: A meta-analysis. Review of Educational Research, 82(3), 300–329. https://doi.org/10.3102/0034654312457206Sorgulamaya dayalı fen öğretiminin, özellikle öğretmen rehberliğiyle birleştiğinde, öğrenme üzerinde olumlu etkisi olduğunu gösteren meta-analiz.
- Minner, D. D., Levy, A. J., & Century, J. (2010). Inquiry-based science instruction — what is it and does it matter? Results from a research synthesis years 1984 to 2002. Journal of Research in Science Teaching, 47(4), 474–496. https://doi.org/10.1002/tea.20347Öğrencinin etkin düşünmesini ve verilerden sonuç çıkarmasını içeren fen öğretimi, kavramsal öğrenmeyle olumlu ilişkilidir.
- Cepeda, N. J., Pashler, H., Vul, E., Wixted, J. T., & Rohrer, D. (2006). Distributed practice in verbal recall tasks: A review and quantitative synthesis. Psychological Bulletin, 132(3), 354–380. https://doi.org/10.1037/0033-2909.132.3.354Zamana yayılmış (aralıklı) tekrar, aynı süreyi tek seferde harcamaktan daha kalıcı öğrenme sağlar.
- Lally, P., van Jaarsveld, C. H. M., Potts, H. W. W., & Wardle, J. (2010). How are habits formed: Modelling habit formation in the real world. European Journal of Social Psychology, 40(6), 998–1009. https://doi.org/10.1002/ejsp.674Günlük tekrarlanan basit davranışlar ortalama birkaç ay içinde otomatik alışkanlığa dönüşür; ara sıra atlanan günler süreci bozmaz.
- Lin-Siegler, X., Ahn, J. N., Chen, J., Fang, F.-F. A., & Luna-Lucero, M. (2016). Even Einstein struggled: Effects of learning about great scientists' struggles on high school students' motivation to learn science. Journal of Educational Psychology, 108(3), 314–328. https://doi.org/10.1037/edu0000092Bilim insanlarının zorluk ve başarısızlık hikâyelerini öğrenen öğrencilerin fen motivasyonu ve başarısı, yalnızca başarılarını öğrenenlere göre arttı.
- Hutton, J. S., Dudley, J., Horowitz-Kraus, T., DeWitt, T., & Holland, S. K. (2020). Associations between screen-based media use and brain white matter integrity in preschool-aged children. JAMA Pediatrics, 174(1), e193869. https://doi.org/10.1001/jamapediatrics.2019.3869Okul öncesi çocuklarda yüksek ekran kullanımı, dil ve okuryazarlıkla ilişkili beyaz cevher yollarındaki düşük bütünlükle ilişkilendirildi.
- Madigan, S., Browne, D., Racine, N., Mori, C., & Tough, S. (2019). Association between screen time and children's performance on a developmental screening test. JAMA Pediatrics, 173(3), 244–250. https://doi.org/10.1001/jamapediatrics.2018.5056Erken çocuklukta daha fazla ekran süresi, sonraki gelişimsel tarama puanlarının daha düşük olmasıyla ilişkilendirildi.
- Livingstone, S., & Helsper, E. J. (2008). Parental mediation of children's internet use. Journal of Broadcasting & Electronic Media, 52(4), 581–599. https://doi.org/10.1080/08838150802437396Ebeveynin çocuğun medya kullanımına eşlik etmesi ve birlikte konuşması (aktif aracılık), çevrim içi risklerin azaltılmasında etkili bir yaklaşımdır.
Kurumsal kimlik
Yasal bilgiler
Hukuki metinler: Gizlilik · KVKK · Mesafeli Satış · İptal ve İade · Çerez · Kullanım Koşulları
Keşif yolculuğu şimdi başlasın
Her çocuk bir kâşiftir.
Çocuğunuzun bugün soracağı ilk soru, yarın öğreneceği her şeyin başlangıcı olabilir.
